Расказваем пра прычыны ўзнікнення ямачнасці на дарогах і нарматывы яе ліквідацыі.

У якім выпадку неабходны ямачны рамонт, а калі мэтазгодней і танней поўная замена пакрыцця?

З чым звязаныя паўсюдныя дэфекты і колькі кіламетраў дарог плануюць абнавіць у Мінску? Пра ўсё гэта журналістцы Telegraf.news яшчэ летась падрабязна расказалі ў «Гардарбудзе».

Адкуль пасля зімы бярэцца столькі ям?

Намеснік галоўнага інжынера — начальнік аддзела ўтрымання і добраўпарадкавання дзяржаўнага прадпрыемства «Гардарбуд» Мікалай Залатухін заявіў, што «першапачаткова ўсе работы выконваюцца якасна». Першай прычынай дарожных праблем у міжсезонне ён назваў перапады тэмпературы.

«Для нас самае галоўнае — гэта надвор’е. За зімовы перыяд у Беларусі адбываецца вельмі шмат цыклаў замярзання і адтавання, гэта значыць пераходаў праз 0 °С. Вада трапляе ў расколіны, пашыраецца і разбурае асфальтабетон. Менавіта гэты фактар уплывае на павелічэнне колькасці выбоін. Гэтай вясной, вы і самі, напэўна, заўважылі, іх было вельмі мала. А мы выдаткавалі значна менш намаганняў і сродкаў на ямачны рамонт», — пракаментаваў спецыяліст.

Як хутка павінны ліквідаваць ямы?

Вясна — вясной. Але многія беларусы скардзяцца, што асобныя ямы на дарогах «не латаюць месяцамі і нават гадамі».

— Якія існуюць нарматывы на гэты конт і ў чым асноўныя цяжкасці?

— Згодна з Дзяржаўным стандартам Рэспублікі Беларусь па эксплуатацыі аўтамабільных дарог агульнага карыстання (СТБ 1291), тэрміны ліквідацыі дэфектаў рэгламентуюцца ў залежнасці ад узроўню патрабаванняў. Калі пашкоджанне на вуліцах і ў населеных пунктах складае не больш за 0,09 м² (30 × 30 см) або мае глыбіню не больш за 5 см, рамонт павінен быць выкананы на працягу 2–7 сутак. На праезнай частцы аўтамабільных дарог — да 10 сутак. Калі ж выбоіна перавышае 0,09 м² або мае глыбіню больш за 5 см, тэрмін ліквідацыі скарачаецца да 2 сутак. Менавіта так вызначана ў нарматыўнай дакументацыі.

Асноўная складанасць у вясновы перыяд заключаецца ў значным павелічэнні колькасці выбоін пасля неспрыяльнага зімовага надвор’я. Немагчыма адразу і паўсюль ліквідаваць усе пашкоджанні. Сёлета вясна была сухая і без істотных ападкаў, таму ямачнасць практычна не назіралася.

— Бываюць дарогі — заплатка на заплатцы. Калі замест ямачнага рамонту лепш і танней поўнасцю замяніць пакрыццё?

— Безумоўна, больш рацыянальна правесці поўную замену асфальтабетоннага пакрыцця ў дварах. Гэта азначае не проста прыйсці і залатаць 3–5 выбоін, а калі бачым, што заплатка на заплатцы, тады старое пакрыццё поўнасцю здымаецца фрэзераваннем, пасля чаго ўкладваецца новы пласт асфальтабетону таўшчынёй ад 5 да 7 см з улікам навуковага суправаджэння. Крытычны ямачны рамонт выконваецца ў адпаведнасці са СТБ 1291, гэта значыць у найкарацейшыя тэрміны.

— Пра ўсё гэта вам паведамляюць людзі? Як вызначаеце, дзе рамонт патрэбны найперш?

— Праводзіцца пастаяннае патруляванне праспектаў і вуліц. Дарожныя службы сістэматычна аб’язджаюць аўтамабільныя дарогі і аглядаюць іх на прадмет ямачнасці. Падчас вясновага і восеньскага абследавання камісія выяўляе дэфекты і вызначае ўчасткі, якія патрабуюць першачарговага рамонту. Як правіла, яны ўжо знаходзяцца ў аварыйным стане. Гэтыя ж спецыялісты вызначаюць і від рамонту: бягучы, капітальны або рэканструкцыю. Тэрміны капітальнага рамонту ўстанаўліваюцца ў адпаведнасці з патрабаваннямі тэхнічных нарматыўных прававых актаў. У залежнасці ад узроўню патрабаванняў (значнасці) вызначаюцца і тэрміны выканання рамонтных работ, а таксама ўлічваюцца і фіксуюцца паведамленні карыстальнікаў аўтамабільных дарог пра наяўныя дэфекты.

— Чаму новыя недахопы нярэдка з’яўляюцца амаль адразу пасля рамонту?

— Прычын можа быць некалькі, і кожную неабходна вывучаць асобна. Гэта могуць быць значныя нагрузкі, няякасная аснова, адсутнасць водаадводу або няправільна падабраны склад асфальтабетоннай сумесі — магчымыя самыя розныя варыянты. Хутчэй за ўсё, на гэтым участку трэба было выканаць поўную замену асновы. Кожны выпадак індывідуальны і патрабуе асобнага разгляду.

— У сувязі з гэтым наступнае пытанне: як хутка застывае новае пакрыццё, каб па ім можна было бяспечна ехаць без рызыкі ўзнікнення дарожных дэфектаў, і пры гэтым рамонт не сапсавала непагадзь?

— Асфальтабетонная сумесь паступае да нас пры тэмпературы 120–150 °С. Мы завяршаем яе ўшчыльненне пры тэмпературы не ніжэй за 70 °С. Ужо праз адну-дзве гадзіны, у залежнасці ад умоў надвор’я, па пакрыцці можна адкрываць рух пасажырскага транспарту.

У TikTok можна ўбачыць відэа, дзе беларусы здымаюць дарожнікаў, якія працуюць падчас снегу або дажджу, а таксама, на іх думку, «няправільнае» латанне ям. Што датычыцца выхаду на рамонт дарог у неспрыяльнае надвор’е, Мікалай Залатухін выказаўся катэгарычна:

«Такіх выпадкаў сапраўды вельмі шмат. У горадзе Мінску такога безгаспадарчага падыходу ў нас не дапускаюць. Ніводзін чалавек не возьме на сябе такую адказнасць. Дзеля чаго? Заплаціць грошы за матэрыял, каб потым пакрываць нанесеную дзяржаве шкоду? Ніхто гэтым займацца не будзе — няма такіх безвыходных сітуацый. Дажджы ж не ідуць кожны дзень. Заўсёды можна знайсці час, каб выканаць неабходныя работы пры нармальных умовах надвор’я. Работы выконваюцца добра і якасна», — запэўніў ён.